Skip to content
True DhammaLibrary · Community
Bv 218 min read

The History of the Buddha Vipassī

Vipassībuddhavaṁsa

Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Public domain (CC0) via SuttaCentral

  • 0.1Buddhavaṁsa

0.221 Vipassībuddhavaṁsa

1.1“Phussassa ca aparena,1.2sambuddho dvipaduttamo;1.3Vipassī nāma nāmena,1.4loke uppajji cakkhumā.

2.1Avijjaṁ sabbaṁ padāletvā,2.2patto sambodhimuttamaṁ;2.3Dhammacakkaṁ pavattetuṁ,2.4pakkāmi bandhumatīpuraṁ.

3.1Dhammacakkaṁ pavattetvā,3.2ubho bodhesi nāyako;3.3Gaṇanāya na vattabbo,3.4paṭhamābhisamayo ahu.

4.1Punāparaṁ amitayaso,4.2tattha saccaṁ pakāsayi;4.3Caturāsītisahassānaṁ,4.4dutiyābhisamayo ahu.

5.1Caturāsītisahassāni,5.2sambuddhaṁ anupabbajuṁ;5.3Tesamārāmapattānaṁ,5.4dhammaṁ desesi cakkhumā.

6.1Sabbākārena bhāsato,6.2sutvā upanisādino;6.3Tepi dhammavaraṁ gantvā,6.4tatiyābhisamayo ahu.

7.1Sannipātā tayo āsuṁ,7.2vipassissa mahesino;7.3Khīṇāsavānaṁ vimalānaṁ,7.4santacittāna tādinaṁ.

8.1Aṭṭhasaṭṭhisatasahassānaṁ,8.2Paṭhamo āsi samāgamo;8.3Bhikkhusatasahassānaṁ,8.4Dutiyo āsi samāgamo.

9.1Asītibhikkhusahassānaṁ,9.2tatiyo āsi samāgamo;9.3Tattha bhikkhugaṇamajjhe,9.4sambuddho atirocati.

10.1Ahaṁ tena samayena,10.2nāgarājā mahiddhiko;10.3Atulo nāma nāmena,10.4puññavanto jutindharo.

11.1Nekānaṁ nāgakoṭīnaṁ,11.2parivāretvānahaṁ tadā;11.3Vajjanto dibbaturiyehi,11.4lokajeṭṭhaṁ upāgamiṁ.

12.1Upasaṅkamitvā sambuddhaṁ,12.2Vipassiṁ lokanāyakaṁ;12.3Maṇimuttaratanakhacitaṁ,12.4Sabbābharaṇavibhūsitaṁ;12.5Nimantetvā dhammarājassa,12.6Suvaṇṇapīṭhamadāsahaṁ.

13.1Sopi maṁ buddho byākāsi,13.2saṅghamajjhe nisīdiya;13.3‘Ekanavutito kappe,13.4ayaṁ buddho bhavissati.

14.1Ahu kapilavhayā rammā,14.2nikkhamitvā tathāgato;14.3Padhānaṁ padahitvāna,14.4katvā dukkarakārikaṁ.

15.1Ajapālarukkhamūlasmiṁ,15.2nisīditvā tathāgato;15.3Tattha pāyāsaṁ paggayha,15.4nerañjaramupehiti.

16.1Nerañjarāya tīramhi,16.2pāyāsaṁ ada so jino;16.3Paṭiyattavaramaggena,16.4bodhimūlamupehiti.

17.1Tato padakkhiṇaṁ katvā,17.2bodhimaṇḍaṁ anuttaro;17.3Assatthamūle sambodhiṁ,17.4bujjhissati mahāyaso.

18.1Imassa janikā mātā,18.2māyā nāma bhavissati;18.3Pitā suddhodano nāma,18.4ayaṁ hessati gotamo.

19.1Anāsavā vītarāgā,19.2santacittā samāhitā;19.3Kolito upatisso ca,19.4aggā hessanti sāvakā;19.5Ānando nāmupaṭṭhāko,19.6upaṭṭhissatimaṁ jinaṁ.

20.1Khemā uppalavaṇṇā ca,20.2aggā hessanti sāvikā;20.3Anāsavā vītarāgā,20.4santacittā samāhitā;20.5Bodhi tassa bhagavato,20.6assatthoti pavuccati.

21.1Citto ca hatthāḷavako,21.2aggā hessantupaṭṭhakā;21.3Nandamātā ca uttarā,21.4aggā hessantupaṭṭhikā;21.5Āyu vassasataṁ tassa,21.6gotamassa yasassino.

22.1Idaṁ sutvāna vacanaṁ,22.2…pe…22.3hessāma sammukhā imaṁ’.

23.1Tassāhaṁ vacanaṁ sutvā,23.2bhiyyo cittaṁ pasādayiṁ;23.3Uttariṁ vatamadhiṭṭhāsiṁ,23.4dasapāramipūriyā.

24.1Nagaraṁ bandhumatī nāma,24.2bandhumā nāma khattiyo;24.3Mātā bandhumatī nāma,24.4vipassissa mahesino.

25.1Aṭṭhavassasahassāni,25.2agāraṁ ajjha so vasi;25.3Nando sunando sirimā,25.4tayo pāsādamuttamā.

26.1Ticattārīsasahassāni,26.2Nāriyo samalaṅkatā;26.3Sudassanā nāma sā nārī,26.4Samavattakkhandho nāma atrajo.

27.1Nimitte caturo disvā,27.2rathayānena nikkhami;27.3Anūnaaṭṭhamāsāni,27.4padhānaṁ padahī jino.

28.1Brahmunā yācito santo,28.2vipassī lokanāyako;28.3Vatti cakkaṁ mahāvīro,28.4migadāye naruttamo.

29.1Khaṇḍo ca tissanāmo ca,29.2ahesuṁ aggasāvakā;29.3Asoko nāmupaṭṭhāko,29.4vipassissa mahesino.

30.1Candā ca candamittā ca,30.2ahesuṁ aggasāvikā;30.3Bodhi tassa bhagavato,30.4pāṭalīti pavuccati.

31.1Punabbasumitto nāgo ca,31.2ahesuṁ aggupaṭṭhakā;31.3Sirimā uttarā ceva,31.4ahesuṁ aggupaṭṭhikā.

32.1Asītihatthamubbedho,32.2vipassī lokanāyako;32.3Pabhā niddhāvati tassa,32.4samantā sattayojane.

33.1Asītivassasahassāni,33.2āyu buddhassa tāvade;33.3Tāvatā tiṭṭhamāno so,33.4tāresi janataṁ bahuṁ.

34.1Bahudevamanussānaṁ,34.2bandhanā parimocayi;34.3Maggāmaggañca ācikkhi,34.4avasesaputhujjane.

35.1Ālokaṁ dassayitvāna,35.2desetvā amataṁ padaṁ;35.3Jalitvā aggikkhandhova,35.4nibbuto so sasāvako.

36.1Iddhivaraṁ puññavaraṁ,36.2lakkhaṇañca kusumitaṁ;36.3Sabbaṁ tamantarahitaṁ,36.4nanu rittā sabbasaṅkhārā.

37.1Vipassī jinavaro buddho,37.2Sumittārāmamhi nibbuto;37.3Tatthevassa thūpavaro,37.4Sattayojanamussito”ti.

38.1Vipassissa bhagavato vaṁso ekūnavīsatimo.