1.1∥“Bhante nāgasena, tumhe bhaṇatha—1.2‘bhagavato gacchantassa ayaṁ acetanā mahāpathavī ninnaṁ unnamati, unnataṁ onamatī’ti, puna ca bhaṇatha—1.3‘bhagavato pādo sakalikāya khato’ti.1.4Yā sā sakalikā bhagavato pāde patitā, kissa pana sā sakalikā bhagavato pādā na nivattā.1.5Yadi, bhante nāgasena, bhagavato gacchantassa ayaṁ acetanā mahāpathavī ninnaṁ unnamati, unnataṁ onamati, tena hi ‘bhagavato pādo sakalikāya khato’ti yaṁ vacanaṁ, taṁ micchā.1.6Yadi bhagavato pādo sakalikāya khato, tena hi ‘bhagavato gacchantassa ayaṁ acetanā mahāpathavī ninnaṁ unnamati unnataṁ onamatī’ti tampi vacanaṁ micchā.1.7Ayampi ubhato koṭiko pañho tavānuppatto, so tayā nibbāhitabbo”ti.

2.1“Saccaṁ, mahārāja, atthetaṁ bhagavato gacchantassa ayaṁ acetanā mahāpathavī ninnaṁ unnamati unnataṁ onamati, bhagavato ca pādo sakalikāya khato, na ca pana sā sakalikā attano dhammatāya patitā, devadattassa upakkamena patitā.2.2Devadatto, mahārāja, bahūni jātisatasahassāni bhagavati āghātaṁ bandhi, so tena āghātena ‘mahantaṁ kūṭāgārappamāṇaṁ pāsāṇaṁ bhagavato upari pātessāmī’ti muñci.2.3Atha dve selā pathavito uṭṭhahitvā taṁ pāsāṇaṁ sampaṭicchiṁsu, atha nesaṁ sampahārena pāsāṇato papaṭikā bhijjitvā yena vā tena vā patantī bhagavato pāde patitā”ti.

3.1“Yathā ca, bhante nāgasena, dve selā pāsāṇaṁ sampaṭicchiṁsu, tatheva papaṭikāpi sampaṭicchitabbā”ti?3.2“Sampaṭicchitampi, mahārāja, idhekaccaṁ paggharati pasavati na ṭhānamupagacchati, yathā, mahārāja, udakaṁ pāṇinā gahitaṁ aṅgulantarikāhi paggharati pasavati na ṭhānamupagacchati, khīraṁ takkaṁ madhuṁ sappi telaṁ maccharasaṁ maṁsarasaṁ pāṇinā gahitaṁ aṅgulantarikāhi paggharati pasavati na ṭhānamupagacchati;3.3evameva kho, mahārāja, sampaṭicchanatthaṁ upagatānaṁ dvinnaṁ selānaṁ sampahārena pāsāṇato papaṭikā bhijjitvā yena vā tena vā patantī bhagavato pāde patitā.

4.1Yathā vā pana, mahārāja, saṇhasukhumaaṇurajasamaṁ puḷinaṁ muṭṭhinā gahitaṁ aṅgulantarikāhi paggharati pasavati na ṭhānamupagacchati;4.2evameva kho, mahārāja, sampaṭicchanatthaṁ upagatānaṁ dvinnaṁ selānaṁ sampahārena pāsāṇato papaṭikā bhijjitvā yena vā tena vā patantī bhagavato pāde patitā.

5.1Yathā vā pana, mahārāja, kabaḷo mukhena gahito idhekaccassa mukhato muccitvā paggharati pasavati na ṭhānamupagacchati;5.2evameva kho, mahārāja, sampaṭicchanatthaṁ upagatānaṁ dvinnaṁ selānaṁ sampahārena pāsāṇato papaṭikā bhijjitvā yena vā tena vā patantī bhagavato pāde patitā”ti.

6.1“Hotu, bhante nāgasena, selehi pāsāṇo sampaṭicchito, atha papaṭikāyapi apaciti kātabbā yatheva mahāpathaviyā”ti?6.2“Dvādasime, mahārāja, apacitiṁ na karonti.6.3Katame dvādasa?6.4Ratto rāgavasena apacitiṁ na karoti, duṭṭho dosavasena, mūḷho mohavasena, unnato mānavasena, nigguṇo avisesatāya, atithaddho anisedhanatāya, hīno hīnasabhāvatāya, vacanakaro anissaratāya, pāpo kadariyatāya, dukkhāpito paṭidukkhāpanatāya, luddho lobhābhibhūtatāya, āyūhito atthasādhanatāya apacitiṁ na karoti.6.5Ime kho, mahārāja, dvādasa apacitiṁ na karonti.6.6Sā ca pana papaṭikā pāsāṇasampahārena bhijjitvā animittakatadisā yena vā tena vā patamānā bhagavato pāde patitā.

7.1Yathā vā pana, mahārāja, saṇhasukhumaaṇurajo anilabalasamāhato animittakatadiso yena vā tena vā abhikirati;7.2evameva kho, mahārāja, sā papaṭikā pāsāṇasampahārena bhijjitvā animittakatadisā yena vā tena vā patamānā bhagavato pāde patitā.7.3Yadi pana, mahārāja, sā papaṭikā pāsāṇato visuṁ na bhaveyya, tampi te selā pāsāṇapapaṭikaṁ uppatitvā gaṇheyyuṁ.7.4Esā pana, mahārāja, papaṭikā na bhūmaṭṭhā na ākāsaṭṭhā, pāsāṇasampahāravegena bhijjitvā animittakatadisā yena vā tena vā patamānā bhagavato pāde patitā.

8.1Yathā vā pana, mahārāja, vātamaṇḍalikāya ukkhittaṁ purāṇapaṇṇaṁ animittakatadisaṁ yena vā tena vā patati;8.2evameva kho, mahārāja, esā papaṭikā pāsāṇasampahāravegena animittakatadisā yena vā tena vā patamānā bhagavato pāde patitā.8.3Api ca, mahārāja, akataññussa kadariyassa devadattassa dukkhānubhavanāya papaṭikā bhagavato pāde patitā”ti.8.4“Sādhu, bhante nāgasena, evametaṁ tathā sampaṭicchāmī”ti.

9.1Pādasakalikāhatapañho aṭṭhamo.