Skip to content
True DhammaLibrary · Community
Mil 7.4.102 min read

A Wheel-Turning Monarch

Cakkavattiṅgapañha

Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Public domain (CC0) via SuttaCentral

  • 0.1Milindapañha
  • 0.2Opammakathāpañha
  • 0.3Pathavīvagga

0.410. Cakkavattiṅgapañha

1.1“Bhante nāgasena, ‘cakkavattissa cattāri aṅgāni gahetabbānī’ti yaṁ vadesi, katamāni tāni cattāri aṅgāni gahetabbānī”ti?1.2“Yathā, mahārāja, cakkavattī catūhi saṅgahavatthūhi janaṁ saṅgaṇhāti;1.3evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena catassannaṁ parisānaṁ mānasaṁ saṅgahetabbaṁ anuggahetabbaṁ sampahaṁsetabbaṁ.1.4Idaṁ, mahārāja, cakkavattissa paṭhamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.

2.1Puna caparaṁ, mahārāja, cakkavattissa vijite corā na uṭṭhahanti;2.2evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena kāmarāgabyāpādavihiṁsāvitakkā na uppādetabbā.2.3Idaṁ, mahārāja, cakkavattissa dutiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.2.4Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā devātidevena—

3.1‘Vitakkūpasame ca yo rato,3.2Asubhaṁ bhāvayate sadā sato;3.3Esa kho byanti kāhiti,3.4Esa checchati mārabandhanan’ti.

4.1Puna caparaṁ, mahārāja, cakkavattī divase divase samuddapariyantaṁ mahāpathaviṁ anuyāyati kalyāṇapāpakāni vicinamāno;4.2evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena kāyakammaṁ vacīkammaṁ manokammaṁ divase divase paccavekkhitabbaṁ ‘kiṁ nu kho me imehi tīhi ṭhānehi anupavajjassa divaso vītivattatī’ti.4.3Idaṁ, mahārāja, cakkavattissa tatiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.4.4Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā devātidevena aṅguttaranikāyavare—

5.1‘Kathambhūtassa me rattindivā vītivattantīti pabbajitena abhiṇhaṁ paccavekkhitabban’ti.

6.1Puna caparaṁ, mahārāja, cakkavattissa abbhantarabāhirārakkhā susaṁvihitā hoti;6.2evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena abbhantarānaṁ bāhirānaṁ kilesānaṁ ārakkhāya satidovāriko ṭhapetabbo.6.3Idaṁ, mahārāja, cakkavattissa catutthaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.6.4Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā devātidevena—

7.1‘Satidovāriko, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati kusalaṁ bhāveti, sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti, suddhamattānaṁ pariharatī’”ti.

8.1Cakkavattiṅgapañho dasamo.

9.1Pathavīvaggo tatiyo.

10.1Tassuddānaṁ

11.1Pathavī āpo ca tejo ca,11.2vāyo ca pabbatena ca;11.3Ākāso candasūriyo ca,11.4sakko ca cakkavattināti.