Skip to content
True DhammaLibrary · Community
Thi Ap 1739 min read

Mahāpajāpatigotamītherīapadāna

Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · Public domain (CC0) via SuttaCentral

  • 0.1Therīapadāna
  • 0.2Ekūposathikavagga

0.3Mahāpajāpatigotamītherīapadāna

1.1Ekadā lokapajjoto,1.2vesāliyaṁ mahāvane;1.3Kūṭāgāre susālāyaṁ,1.4vasate narasārathi.

2.1Tadā jinassa mātucchā,2.2mahāgotami bhikkhunī;2.3Tahiṁ kate pure ramme,2.4vasī bhikkhunupassaye.

3.1Bhikkhunīhi vimuttāhi,3.2satehi saha pañcahi;3.3Rahogatāya tassevaṁ,3.4citassāsi vitakkitaṁ.

4.1“Buddhassa parinibbānaṁ,4.2sāvakaggayugassa vā;4.3Rāhulānandanandānaṁ,4.4nāhaṁ lacchāmi passituṁ.

5.1Buddhassa parinibbānā,5.2sāvakaggayugassa vā;5.3Mahākassapanandānaṁ,5.4ānandarāhulāna ca.

6.1PTS 2.530Paṭikaccāyusaṅkhāraṁ,6.2osajjitvāna nibbutiṁ;6.3Gaccheyyaṁ lokanāthena,6.4anuññātā mahesinā”.

7.1Tathā pañcasatānampi,7.2bhikkhunīnaṁ vitakkitaṁ;7.3Āsi khemādikānampi,7.4etadeva vitakkitaṁ.

8.1Bhūmicālo tadā āsi,8.2nāditā devadundubhī;8.3Upassayādhivatthāyo,8.4devatā sokapīḷitā.

9.1Vilapantā sukaruṇaṁ,9.2tatthassūni pavattayuṁ;9.3Mittā bhikkhuniyo tāhi,9.4upagantvāna gotamiṁ.

10.1Nipacca sirasā pāde,10.2idaṁ vacanamabravuṁ;10.3Tattha toyalavāsittā,10.4mayamayye rahogatā.

11.1Sā calā calitā bhūmi,11.2nāditā devadundubhī;11.3Paridevā ca suyyante,11.4kimatthaṁ nūna gotamī.

12.1Tadā avoca sā sabbaṁ,12.2yathāparivitakkitaṁ;12.3Tāyopi sabbā āhaṁsu,12.4yathāparivitakkitaṁ.

13.1“Yadi te rucitaṁ ayye,13.2nibbānaṁ paramaṁ sivaṁ;13.3Nibbāyissāma sabbāpi,13.4buddhānuññāya subbate.

14.1Mayaṁ sahāva nikkhantā,14.2gharāpi ca bhavāpi ca;14.3Sahāyeva gamissāma,14.4nibbānaṁ padamuttamaṁ”.

15.1“Nibbānāya vajantīnaṁ,15.2kiṁ vakkhāmī”ti sā vadaṁ;15.3Saha sabbāhi niggañchi,15.4bhikkhunīnilayā tadā.

16.1“Upassaye yādhivatthā,16.2devatā tā khamantu me;16.3Bhikkhunīnilayassedaṁ,16.4pacchimaṁ dassanaṁ mama.

17.1Na jarā maccu vā yattha,17.2appiyehi samāgamo;17.3Piyehi na viyogotthi,17.4taṁ vajissaṁ asaṅkhataṁ”.

18.1Avītarāgā taṁ sutvā,18.2vacanaṁ sugatorasā;18.3Sokaṭṭā parideviṁsu,18.4“aho no appapuññatā.

19.1PTS 2.531Bhikkhunīnilayo suñño,19.2bhūto tāhi vinā ayaṁ;19.3Pabhāte viya tārāyo,19.4na dissanti jinorasā.

20.1Nibbānaṁ gotamī yāti,20.2satehi saha pañcahi;20.3Nadīsatehiva saha,20.4gaṅgā pañcahi sāgaraṁ”.

21.1Rathiyāya vajantiyo,21.2disvā saddhā upāsikā;21.3Gharā nikkhamma pādesu,21.4nipacca idamabravuṁ.

22.1“Pasīdassu mahābhoge,22.2anāthāyo vihāya no;22.3Tayā na yuttā nibbātuṁ,22.4icchaṭṭā vilapiṁsu tā”.

23.1Tāsaṁ sokapahānatthaṁ,23.2avoca madhuraṁ giraṁ;23.3“Ruditena alaṁ puttā,23.4hāsakāloyamajja vo.

24.1Pariññātaṁ mayā dukkhaṁ,24.2dukkhahetu vivajjito;24.3Nirodho me sacchikato,24.4maggo cāpi subhāvito.

25.1Paṭhamaṁ bhāṇavāraṁ.

26.1Pariciṇṇo mayā satthā,26.2kataṁ buddhassa sāsanaṁ;26.3Ohito garuko bhāro,26.4bhavanetti samūhatā.

27.1Yassatthāya pabbajitā,27.2agārasmānagāriyaṁ;27.3So me attho anuppatto,27.4sabbasaṁyojanakkhayo.

28.1Buddho tassa ca saddhammo,28.2anūno yāva tiṭṭhati;28.3Nibbātuṁ tāva kālo me,28.4mā maṁ socatha puttikā.

29.1Koṇḍaññānandanandādī,29.2tiṭṭhanti rāhulo jino;29.3Sukhito sahito saṅgho,29.4hatadabbā ca titthiyā.

30.1Okkākavaṁsassa yaso,30.2ussito māramaddano;30.3Nanu sampati kālo me,30.4nibbānatthāya puttikā.

31.1Cirappabhuti yaṁ mayhaṁ,31.2patthitaṁ ajja sijjhate;31.3Ānandabherikāloyaṁ,31.4kiṁ vo assūhi puttikā.

32.1Sace mayi dayā atthi,32.2yadi catthi kataññutā;32.3Saddhammaṭṭhitiyā sabbā,32.4karotha vīriyaṁ daḷhaṁ.

33.1Thīnaṁ adāsi pabbajjaṁ,33.2sambuddho yācito mayā;33.3Tasmā yathāhaṁ nandissaṁ,33.4tathā tamanutiṭṭhatha”.

34.1Tā evamanusāsitvā,34.2bhikkhunīhi purakkhatā;34.3Upecca buddhaṁ vanditvā,34.4idaṁ vacanamabravi.

35.1PTS 2.532“Ahaṁ sugata te mātā,35.2tvañca vīra pitā mama;35.3Saddhammasukhada nātha,35.4tayā jātāmhi gotama.

36.1Saṁvaddhitoyaṁ sugata,36.2rūpakāyo mayā tava;36.3Anindito dhammakāyo,36.4mama saṁvaddhito tayā.

37.1Muhuttaṁ taṇhāsamaṇaṁ,37.2khīraṁ tvaṁ pāyito mayā;37.3Tayāhaṁ santamaccantaṁ,37.4dhammakhīrañhi pāyitā.

38.1Bandhanārakkhane mayhaṁ,38.2anaṇo tvaṁ mahāmune;38.3Puttakāmā thiyo yācaṁ,38.4labhanti tādisaṁ sutaṁ.

39.1Mandhātādinarindānaṁ,39.2yā mātā sā bhavaṇṇave;39.3Nimuggāhaṁ tayā putta,39.4tāritā bhavasāgarā.

40.1Rañño mātā mahesīti,40.2sulabhaṁ nāmamitthinaṁ;40.3Buddhamātāti yaṁ nāmaṁ,40.4etaṁ paramadullabhaṁ.

41.1Tañca laddhaṁ mahāvīra,41.2paṇidhānaṁ mamaṁ tayā;41.3Aṇukaṁ vā mahantaṁ vā,41.4taṁ sabbaṁ pūritaṁ mayā.

42.1Parinibbātumicchāmi,42.2vihāyemaṁ kaḷevaraṁ;42.3Anujānāhi me vīra,42.4dukkhantakara nāyaka.

43.1Cakkaṅkusadhajākiṇṇe,43.2pāde kamalakomale;43.3Pasārehi paṇāmaṁ te,43.4karissaṁ puttauttame.

44.1Suvaṇṇarāsisaṅkāsaṁ,44.2sarīraṁ kuru pākaṭaṁ;44.3Katvā dehaṁ sudiṭṭhaṁ te,44.4santiṁ gacchāmi nāyaka”.

45.1Dvattiṁsalakkhaṇūpetaṁ,45.2suppabhālaṅkataṁ tanuṁ;45.3Sañjhāghanāva bālakkaṁ,45.4mātucchaṁ dassayī jino.

46.1Phullāravindasaṅkāse,46.2taruṇādiccasappabhe;46.3Cakkaṅkite pādatale,46.4tato sā sirasā pati.

47.1“Paṇamāmi narādicca,47.2ādiccakulaketukaṁ;47.3Pacchime maraṇe mayhaṁ,47.4na taṁ ikkhāmahaṁ puno.

48.1PTS 2.533Itthiyo nāma lokagga,48.2sabbadosākarā matā;48.3Yadi ko catthi doso me,48.4khamassu karuṇākara.

49.1Itthikānañca pabbajjaṁ,49.2haṁ taṁ yāciṁ punappunaṁ;49.3Tattha ce atthi doso me,49.4taṁ khamassu narāsabha.

50.1Mayā bhikkhuniyo vīra,50.2tavānuññāya sāsitā;50.3Tatra ce atthi dunnītaṁ,50.4taṁ khamassu khamādhipa”.

51.1“Akkhante nāma khantabbaṁ,51.2kiṁ bhave guṇabhūsane;51.3Kimuttaraṁ te vakkhāmi,51.4nibbānāya vajantiyā.

52.1Suddhe anūne mama bhikkhusaṅghe,52.2Lokā ito nissarituṁ khamante;52.3Pabhātakāle byasanaṅgatānaṁ,52.4Disvāna niyyātiva candalekhā”.

53.1Tadetarā bhikkhuniyo jinaggaṁ,53.2Tārāva candānugatā sumeruṁ;53.3Padakkhiṇaṁ kacca nipacca pāde,53.4Ṭhitā mukhantaṁ samudikkhamānā.

54.1“Na tittipubbaṁ tava dassanena,54.2Cakkhuṁ na sotaṁ tava bhāsitena;54.3Cittaṁ mamaṁ kevalamekameva,54.4Pappuyya taṁ dhammarasena titti.

55.1Nadato parisāyaṁ te,55.2vāditabbapahārino;55.3Ye te dakkhanti vadanaṁ,55.4dhaññā te narapuṅgava.

56.1Dīghaṅgulī tambanakhe,56.2subhe āyatapaṇhike;56.3Ye pāde paṇamissanti,56.4tepi dhaññā guṇandhara.

57.1PTS 2.534Madhurāni pahaṭṭhāni,57.2dosagghāni hitāni ca;57.3Ye te vākyāni suyyanti,57.4tepi dhaññā naruttama.

58.1Dhaññāhaṁ te mahāvīra,58.2pādapūjanatapparā;58.3Tiṇṇasaṁsārakantārā,58.4suvākyena sirīmato”.

59.1Tato sā anusāvetvā,59.2bhikkhusaṅghampi subbatā;59.3Rāhulānandanande ca,59.4vanditvā idamabravi.

60.1“Āsīvisālayasame,60.2rogāvāse kaḷevare;60.3Nibbindā dukkhasaṅghāṭe,60.4jarāmaraṇagocare.

61.1Nānākalimalākiṇṇe,61.2parāyatte nirīhake;61.3Tena nibbātumicchāmi,61.4anumaññatha puttakā”.

62.1Nando rāhulabhaddo ca,62.2vītasokā nirāsavā;62.3Ṭhitācalaṭṭhiti thirā,62.4dhammatamanucintayuṁ.

63.1“Dhiratthu saṅkhataṁ lolaṁ,63.2asāraṁ kadalūpamaṁ;63.3Māyāmarīcisadisaṁ,63.4ittaraṁ anavaṭṭhitaṁ.

64.1Yattha nāma jinassāyaṁ,64.2mātucchā buddhaposikā;64.3Gotamī nidhanaṁ yāti,64.4aniccaṁ sabbasaṅkhataṁ”.

65.1Ānando ca tadā sekho,65.2sokaṭṭo jinavacchalo;65.3Tatthassūni karonto so,65.4karuṇaṁ paridevati.

66.1“Hā santiṁ gotamī yāti,66.2nūna buddhopi nibbutiṁ;66.3Gacchati na cireneva,66.4aggiriva nirindhano”.

67.1Evaṁ vilāpamānaṁ taṁ,67.2ānandaṁ āha gotamī;67.3Sutasāgaragambhīra-67.4buddhopaṭṭhānatappara.

68.1“Na yuttaṁ socituṁ putta,68.2hāsakāle upaṭṭhite;68.3Tayā me saraṇaṁ putta,68.4nibbānaṁ tamupāgataṁ.

69.1Tayā tāta samajjhiṭṭho,69.2pabbajjaṁ anujāni no;69.3Mā putta vimano hohi,69.4saphalo te parissamo.

70.1PTS 2.535Yaṁ na diṭṭhaṁ purāṇehi,70.2titthikācariyehipi;70.3Taṁ padaṁ sukumārīhi,70.4sattavassāhi veditaṁ.

71.1Buddhasāsanapāleta,71.2pacchimaṁ dassanaṁ tava;71.3Tattha gacchāmahaṁ putta,71.4gato yattha na dissate.

72.1Kadāci dhammaṁ desento,72.2khipī lokagganāyako;72.3Tadāhaṁ āsīsavācaṁ,72.4avocaṁ anukampikā.

73.1‘Ciraṁ jīva mahāvīra,73.2kappaṁ tiṭṭha mahāmune;73.3Sabbalokassa atthāya,73.4bhavassu ajarāmaro’.

74.1Taṁ tathāvādiniṁ buddho,74.2mamaṁ so etadabravi;74.3‘Na hevaṁ vandiyā buddhā,74.4yathā vandasi gotamī’.

75.1‘Kathaṁ carahi sabbaññū,75.2vanditabbā tathāgatā;75.3Kathaṁ avandiyā buddhā,75.4taṁ me akkhāhi pucchito’.

76.1‘Āraddhavīriye pahitatte,76.2Niccaṁ daḷhaparakkame;76.3Samagge sāvake passa,76.4Etaṁ buddhānavandanaṁ’.

77.1Tato upassayaṁ gantvā,77.2ekikāhaṁ vicintayiṁ;77.3‘Samaggaparisaṁ nātho,77.4rodhesi tibhavantago.

78.1Handāhaṁ parinibbissaṁ,78.2mā vipattitamaddasaṁ’;78.3Evāhaṁ cintayitvāna,78.4disvāna isisattamaṁ.

79.1Parinibbānakālaṁ me,79.2ārocesiṁ vināyakaṁ;79.3Tato so samanuññāsi,79.4‘kālaṁ jānāhi gotamī’.

80.1Kilesā jhāpitā mayhaṁ,80.2…pe…80.3viharāmi anāsavā.

81.1Svāgataṁ vata me āsi,81.2…pe…81.3kataṁ buddhassa sāsanaṁ.

82.1Paṭisambhidā catasso,82.2…pe…82.3kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.

83.1“Thīnaṁ dhammābhisamaye,83.2ye bālā vimatiṁ gatā;83.3Tesaṁ diṭṭhippahānatthaṁ,83.4iddhiṁ dassehi gotamī”.

84.1Tadā nipacca sambuddhaṁ,84.2uppatitvāna ambaraṁ;84.3Iddhī anekā dassesi,84.4buddhānuññāya gotamī.

85.1Ekikā bahudhā āsi,85.2bahukā cekikā tathā;85.3Āvibhāvaṁ tirobhāvaṁ,85.4tirokuṭṭaṁ tironagaṁ.

86.1PTS 2.536Asajjamānā agamā,86.2bhūmiyampi nimujjatha;86.3Abhijjamāne udake,86.4agañchi mahiyā yathā.

87.1Sakuṇīva tathākāse,87.2pallaṅkena kamī tadā;87.3Vasaṁ vattesi kāyena,87.4yāva brahmanivesanaṁ.

88.1Sineruṁ daṇḍaṁ katvāna,88.2chattaṁ katvā mahāmahiṁ;88.3Samūlaṁ parivattetvā,88.4dhārayaṁ caṅkamī nabhe.

89.1Chassūrodayakāleva,89.2lokañcākāsi dhūmikaṁ;89.3Yugante viya lokaṁ sā,89.4jālāmālākulaṁ akā.

90.1Mucalindaṁ mahāselaṁ,90.2merumūlanadantare;90.3Sāsapāriva sabbāni,90.4ekenaggahi muṭṭhinā.

91.1Aṅgulaggena chādesi,91.2bhākaraṁ sanisākaraṁ;91.3Candasūrasahassāni,91.4āveḷamiva dhārayi.

92.1Catusāgaratoyāni,92.2dhārayī ekapāṇinā;92.3Yugantajaladākāraṁ,92.4mahāvassaṁ pavassatha.

93.1Cakkavattiṁ saparisaṁ,93.2māpayī sā nabhattale;93.3Garuḷaṁ dviradaṁ sīhaṁ,93.4vinadantaṁ padassayi.

94.1Ekikā abhinimmitvā,94.2Appameyyaṁ bhikkhunīgaṇaṁ;94.3Puna antaradhāpetvā,94.4Ekikā munimabravi.

95.1“Mātucchā te mahāvīra,95.2tava sāsanakārikā;95.3Anuppattā sakaṁ atthaṁ,95.4pāde vandāmi cakkhuma”.

96.1Dassetvā vividhā iddhī,96.2orohitvā nabhattalā;96.3Vanditvā lokapajjotaṁ,96.4ekamantaṁ nisīdi sā.

97.1“Sā vīsavassasatikā,97.2jātiyāhaṁ mahāmune;97.3Alamettāvatā vīra,97.4nibbāyissāmi nāyaka”.

98.1Tadātivimhitā sabbā,98.2parisā sā katañjalī;98.3“Avocayye kathaṁ āsi,98.4atuliddhiparakkamā”.

99.1PTS 2.537“Padumuttaro nāma jino,99.2sabbadhammesu cakkhumā;99.3Ito satasahassamhi,99.4kappe uppajji nāyako.

100.1Tadāhaṁ haṁsavatiyaṁ,100.2jātāmaccakule ahuṁ;100.3Sabbopakārasampanne,100.4iddhe phīte mahaddhane.

101.1Kadāci pitunā saddhiṁ,101.2dāsīgaṇapurakkhatā;101.3Mahatā parivārena,101.4taṁ upecca narāsabhaṁ.

102.1Vāsavaṁ viya vassantaṁ,102.2dhammameghaṁ anāsavaṁ;102.3Saradādiccasadisaṁ,102.4raṁsijālasamujjalaṁ.

103.1Disvā cittaṁ pasādetvā,103.2sutvā cassa subhāsitaṁ;103.3Mātucchaṁ bhikkhuniṁ agge,103.4ṭhapentaṁ naranāyakaṁ.

104.1Sutvā datvā mahādānaṁ,104.2sattāhaṁ tassa tādino;104.3Sasaṅghassa naraggassa,104.4paccayāni bahūni ca.

105.1Nipacca pādamūlamhi,105.2taṁ ṭhānamabhipatthayiṁ;105.3Tato mahāparisatiṁ,105.4avoca isisattamo.

106.1‘Yā sasaṅghaṁ abhojesi,106.2sattāhaṁ lokanāyakaṁ;106.3Tamahaṁ kittayissāmi,106.4suṇātha mama bhāsato.

107.1Satasahassito kappe,107.2okkākakulasambhavo;107.3Gotamo nāma gottena,107.4satthā loke bhavissati.

108.1Tassa dhammesu dāyādā,108.2orasā dhammanimmitā;108.3Gotamī nāma nāmena,108.4hessati satthu sāvikā.

109.1Tassa buddhassa mātucchā,109.2jīvitāpādikā ayaṁ;109.3Rattaññūnañca aggattaṁ,109.4bhikkhunīnaṁ labhissati’.

110.1Taṁ sutvāna pamoditvā,110.2yāvajīvaṁ tadā jinaṁ;110.3Paccayehi upaṭṭhitvā,110.4tato kālaṅkatā ahaṁ.

111.1Tāvatiṁsesu devesu,111.2sabbakāmasamiddhisu;111.3Nibbattā dasahaṅgehi,111.4aññe abhibhaviṁ ahaṁ.

112.1Rūpasaddehi gandhehi,112.2rasehi phusanehi ca;112.3Āyunāpi ca vaṇṇena,112.4sukhena yasasāpi ca.

113.1Tathevādhipateyyena,113.2adhigayha virocahaṁ;113.3Ahosiṁ amarindassa,113.4mahesī dayitā tahiṁ.

114.1PTS 2.538Saṁsāre saṁsarantīhaṁ,114.2kammavāyusameritā;114.3Kāsissa rañño visaye,114.4ajāyiṁ dāsagāmake.

115.1Pañcadāsasatānūnā,115.2nivasanti tahiṁ tadā;115.3Sabbesaṁ tattha yo jeṭṭho,115.4tassa jāyā ahosahaṁ.

116.1Sayambhuno pañcasatā,116.2gāmaṁ piṇḍāya pāvisuṁ;116.3Te disvāna ahaṁ tuṭṭhā,116.4saha sabbāhi itthibhi.

117.1Pūgā hutvāva sabbāyo,117.2catumāse upaṭṭhahuṁ;117.3Ticīvarāni datvāna,117.4saṁsarimha sasāmikā.

118.1Tato cutā sabbāpi tā,118.2tāvatiṁsagatā mayaṁ;118.3Pacchime ca bhave dāni,118.4jātā devadahe pure.

119.1Pitā añjanasakko me,119.2mātā mama sulakkhaṇā;119.3Tato kapilavatthusmiṁ,119.4suddhodanagharaṁ gatā.

120.1Sesā sakyakule jātā,120.2sakyānaṁ gharamāgamuṁ;120.3Ahaṁ visiṭṭhā sabbāsaṁ,120.4jinassāpādikā ahuṁ.

121.1Mama puttobhinikkhamma,121.2buddho āsi vināyako;121.3Pacchāhaṁ pabbajitvāna,121.4satehi saha pañcahi.

122.1Sākiyānīhi dhīrāhi,122.2saha santisukhaṁ phusiṁ;122.3Ye tadā pubbajātiyaṁ,122.4amhākaṁ āsu sāmino.

123.1Sahapuññassa kattāro,123.2mahāsamayakārakā;123.3Phusiṁsu arahattaṁ te,123.4sugatenānukampitā”.

124.1Tadetarā bhikkhuniyo,124.2āruhiṁsu nabhattalaṁ;124.3Saṅgatā viya tārāyo,124.4virociṁsu mahiddhikā.

125.1Iddhī anekā dassesuṁ,125.2piḷandhavikatiṁ yathā;125.3Kammāro kanakasseva,125.4kammaññassa susikkhito.

126.1Dassetvā pāṭihīrāni,126.2vicittāni bahūni ca;126.3Tosetvā vādipavaraṁ,126.4muniṁ saparisaṁ tadā.

127.1Orohitvāna gaganā,127.2vanditvā isisattamaṁ;127.3Anuññātā naraggena,127.4yathāṭhāne nisīdisuṁ.

128.1“Ahonukampikā amhaṁ,128.2sabbāsaṁ cira gotamī;128.3Vāsitā tava puññehi,128.4pattā no āsavakkhayaṁ.

129.1PTS 2.539Kilesā jhāpitā amhaṁ,129.2bhavā sabbe samūhatā;129.3Nāgīva bandhanaṁ chetvā,129.4viharāma anāsavā.

130.1Svāgataṁ vata no āsi,130.2buddhaseṭṭhassa santike;130.3Tisso vijjā anuppattā,130.4kataṁ buddhassa sāsanaṁ.

131.1Paṭisambhidā catasso,131.2vimokkhāpi ca aṭṭhime;131.3Chaḷabhiññā sacchikatā,131.4kataṁ buddhassa sāsanaṁ.

132.1Iddhīsu ca vasī homa,132.2dibbāya sotadhātuyā;132.3Cetopariyañāṇassa,132.4vasī homa mahāmune.

133.1Pubbenivāsaṁ jānāma,133.2dibbacakkhu visodhitaṁ;133.3Sabbāsavaparikkhīṇā,133.4natthi dāni punabbhavā.

134.1Atthe dhamme ca nerutte,134.2paṭibhāne ca vijjati;134.3Ñāṇaṁ amhaṁ mahāvīra,134.4uppannaṁ tava santike.

135.1Asmābhi pariciṇṇosi,135.2mettacittā hi nāyaka;135.3Anujānāhi sabbāsaṁ,135.4nibbānāya mahāmune”.

136.1“Nibbāyissāma iccevaṁ,136.2kiṁ vakkhāmi vadantiyo;136.3Yassadāni ca vo kālaṁ,136.4maññathā”ti jinobravi.

137.1Gotamīādikā tāyo,137.2tadā bhikkhuniyo jinaṁ;137.3Vanditvā āsanā tamhā,137.4vuṭṭhāya agamiṁsu tā.

138.1Mahatā janakāyena,138.2saha lokagganāyako;138.3Anusaṁyāyī so vīro,138.4mātucchaṁ yāvakoṭṭhakaṁ.

139.1Tadā nipati pādesu,139.2gotamī lokabandhuno;139.3Saheva tāhi sabbāhi,139.4“pacchimaṁ pādavandanaṁ.

140.1Idaṁ pacchimakaṁ mayhaṁ,140.2lokanāthassa dassanaṁ;140.3Na puno amatākāraṁ,140.4passissāmi mukhaṁ tava.

141.1Na ca me vandanaṁ vīra,141.2tava pāde sukomale;141.3Samphusissati lokagga,141.4ajja gacchāmi nibbutiṁ”.

142.1“Rūpena kiṁ tavānena,142.2diṭṭhe dhamme yathātathe;142.3Sabbaṁ saṅkhatamevetaṁ,142.4anassāsikamittaraṁ”.

143.1Sā saha tāhi gantvāna,143.2bhikkhunupassayaṁ sakaṁ;143.3Aḍḍhapallaṅkamābhujja,143.4nisīdi paramāsane.

144.1Tadā upāsikā tattha,144.2buddhasāsanavacchalā;144.3Tassā pavattiṁ sutvāna,144.4upesuṁ pādavandikā.

145.1Karehi uraṁ pahantā,145.2chinnamūlā yathā latā;145.3Rodantā karuṇaṁ ravaṁ,145.4sokaṭṭā bhūmipātitā.

146.1PTS 2.540“Mā no saraṇade nāthe,146.2vihāya gami nibbutiṁ;146.3Nipatitvāna yācāma,146.4sabbāyo sirasā mayaṁ”.

147.1Yā padhānatamā tāsaṁ,147.2saddhā paññā upāsikā;147.3Tassā sīsaṁ pamajjantī,147.4idaṁ vacanamabravi.

148.1“Alaṁ puttā visādena,148.2mārapāsānuvattinā;148.3Aniccaṁ saṅkhataṁ sabbaṁ,148.4viyogantaṁ calācalaṁ”.

149.1Tato sā tā visajjitvā,149.2paṭhamaṁ jhānamuttamaṁ;149.3Dutiyañca tatiyañca,149.4samāpajji catutthakaṁ.

150.1Ākāsāyatanañceva,150.2viññāṇāyatanaṁ tathā;150.3Ākiñcaṁ nevasaññañca,150.4samāpajji yathākkamaṁ.

151.1Paṭilomena jhānāni,151.2samāpajjittha gotamī;151.3Yāvatā paṭhamaṁ jhānaṁ,151.4tato yāvacatutthakaṁ.

152.1Tato vuṭṭhāya nibbāyi,152.2dīpaccīva nirāsavā;152.3Bhūmicālo mahā āsi,152.4nabhasā vijjutā pati.

153.1Panāditā dundubhiyo,153.2parideviṁsu devatā;153.3Pupphavuṭṭhī ca gaganā,153.4abhivassatha medaniṁ.

154.1Kampito merurājāpi,154.2raṅgamajjhe yathā naṭo;154.3Sokena cātidīnova,154.4viravo āsi sāgaro.

155.1Devā nāgāsurā brahmā,155.2saṁviggāhiṁsu taṅkhaṇe;155.3“Aniccā vata saṅkhārā,155.4yathāyaṁ vilayaṁ gatā”.

156.1Yā ce maṁ parivāriṁsu,156.2satthu sāsanakārikā;156.3Tāyopi anupādānā,156.4dīpacci viya nibbutā.

157.1Hā yogā vippayogantā,157.2hāniccaṁ sabbasaṅkhataṁ;157.3Hā jīvitaṁ vināsantaṁ,157.4iccāsi paridevanā.

158.1Tato devā ca brahmā ca,158.2lokadhammānuvattanaṁ;158.3Kālānurūpaṁ kubbanti,158.4upetvā isisattamaṁ.

159.1PTS 2.541Tadā āmantayī satthā,159.2ānandaṁ sutasāgaraṁ;159.3“Gacchānanda nivedehi,159.4bhikkhūnaṁ mātu nibbutiṁ”.

160.1Tadānando nirānando,160.2assunā puṇṇalocano;160.3Gaggarena sarenāha,160.4“samāgacchantu bhikkhavo.

161.1Pubbadakkhiṇapacchāsu,161.2uttarāya ca santike;161.3Suṇantu bhāsitaṁ mayhaṁ,161.4bhikkhavo sugatorasā.

162.1Yā vaḍḍhayi payattena,162.2sarīraṁ pacchimaṁ mune;162.3Sā gotamī gatā santiṁ,162.4tārāva sūriyodaye.

163.1Buddhamātāti paññattiṁ,163.2ṭhapayitvā gatāsamaṁ;163.3Na yattha pañcanettopi,163.4gatiṁ dakkhati nāyako.

164.1Yassatthi sugate saddhā,164.2yo ca piyo mahāmune;164.3Buddhamātussa sakkāraṁ,164.4karotu sugatoraso”.

165.1Sudūraṭṭhāpi taṁ sutvā,165.2sīghamāgacchu bhikkhavo;165.3Keci buddhānubhāvena,165.4keci iddhīsu kovidā.

166.1Kūṭāgāravare ramme,166.2sabbasoṇṇamaye subhe;166.3Mañcakaṁ samāropesuṁ,166.4yattha suttāsi gotamī.

167.1Cattāro lokapālā te,167.2aṁsehi samadhārayuṁ;167.3Sesā sakkādikā devā,167.4kūṭāgāre samaggahuṁ.

168.1Kūṭāgārāni sabbāni,168.2āsuṁ pañcasatānipi;168.3Saradādiccavaṇṇāni,168.4vissakammakatāni hi.

169.1Sabbā tāpi bhikkhuniyo,169.2āsuṁ mañcesu sāyitā;169.3Devānaṁ khandhamāruḷhā,169.4niyyanti anupubbaso.

170.1Sabbaso chāditaṁ āsi,170.2vitānena nabhattalaṁ;170.3Satārā candasūrā ca,170.4lañchitā kanakāmayā.

171.1PTS 2.542Paṭākā ussitānekā,171.2vitatā pupphakañcukā;171.3Ogatākāsapadumā,171.4mahiyā pupphamuggataṁ.

172.1Dissanti candasūriyā,172.2pajjalanti ca tārakā;172.3Majjhaṁ gatopi cādicco,172.4na tāpesi sasī yathā.

173.1Devā dibbehi gandhehi,173.2mālehi surabhīhi ca;173.3Vāditehi ca naccehi,173.4saṅgītīhi ca pūjayuṁ.

174.1Nāgāsurā ca brahmāno,174.2yathāsatti yathābalaṁ;174.3Pūjayiṁsu ca niyyantiṁ,174.4nibbutaṁ buddhamātaraṁ.

175.1Sabbāyo purato nītā,175.2nibbutā sugatorasā;175.3Gotamī niyyate pacchā,175.4sakkatā buddhaposikā.

176.1Purato devamanujā,176.2sanāgāsurabrahmakā;176.3Pacchā sasāvako buddho,176.4pūjatthaṁ yāti mātuyā.

177.1Buddhassa parinibbānaṁ,177.2nedisaṁ āsi yādisaṁ;177.3Gotamīparinibbānaṁ,177.4atevacchariyaṁ ahu.

178.1Buddho buddhassa nibbāne,178.2nopaṭiyādi bhikkhavo;178.3Buddho gotaminibbāne,178.4sāriputtādikā tathā.

179.1Citakāni karitvāna,179.2sabbagandhamayāni te;179.3Gandhacuṇṇapakiṇṇāni,179.4jhāpayiṁsu ca tā tahiṁ.

180.1Sesabhāgāni ḍayhiṁsu,180.2aṭṭhī sesāni sabbaso;180.3Ānando ca tadāvoca,180.4saṁvegajanakaṁ vaco.

181.1“Gotamī nidhanaṁ yātā,181.2ḍayhañcassā sarīrakaṁ;181.3Saṅketaṁ buddhanibbānaṁ,181.4na cirena bhavissati”.

182.1Tato gotamidhātūni,182.2tassā pattagatāni so;182.3Upanāmesi nāthassa,182.4ānando buddhacodito.

183.1Pāṇinā tāni paggayha,183.2avoca isisattamo;183.3“Mahato sāravantassa,183.4yathā rukkhassa tiṭṭhato.

184.1PTS 2.543Yo so mahattaro khandho,184.2palujjeyya aniccatā;184.3Tathā bhikkhunisaṅghassa,184.4gotamī parinibbutā.

185.1Aho acchariyaṁ mayhaṁ,185.2nibbutāyapi mātuyā;185.3Sarīramattasesāya,185.4natthi sokapariddavo.

186.1Na sociyā paresaṁ sā,186.2tiṇṇasaṁsārasāgarā;186.3Parivajjitasantāpā,186.4sītibhūtā sunibbutā.

187.1Paṇḍitāsi mahāpaññā,187.2puthupaññā tatheva ca;187.3Rattaññū bhikkhunīnaṁ sā,187.4evaṁ dhāretha bhikkhavo.

188.1Iddhīsu ca vasī āsi,188.2dibbāya sotadhātuyā;188.3Cetopariyañāṇassa,188.4vasī āsi ca gotamī.

189.1Pubbenivāsamaññāsi,189.2dibbacakkhu visodhitaṁ;189.3Sabbāsavā parikkhīṇā,189.4natthi tassā punabbhavo.

190.1Atthadhammaniruttīsu,190.2paṭibhāne tatheva ca;190.3Parisuddhaṁ ahu ñāṇaṁ,190.4tasmā socaniyā na sā.

191.1Ayoghanahatasseva,191.2jalato jātavedassa;191.3Anupubbūpasantassa,191.4yathā na ñāyate gati.

192.1Evaṁ sammā vimuttānaṁ,192.2kāmabandhoghatārinaṁ;192.3Paññāpetuṁ gati natthi,192.4pattānaṁ acalaṁ sukhaṁ.

193.1Attadīpā tato hotha,193.2satipaṭṭhānagocarā;193.3Bhāvetvā sattabojjhaṅge,193.4dukkhassantaṁ karissatha”.

194.1Itthaṁ sudaṁ mahāpajāpatigotamī imā gāthāyo abhāsitthāti.

195.1Mahāpajāpatigotamītheriyāpadānaṁ sattamaṁ.